Analiza i interpretacja Pieśni XI Jana Kochanowskiego

Jan Kochanowski był to najznamienitszy poeta polskiego renesansu. On jako pierwszy tworzył swą poezję w języku polskim. W pieśniach często nawiązywał do antycznej filozofii.

„Pieśń XI” jest utworem złożonym z pięciu strof cztero wersowych pisanych sylabicznym jedenastozgłoskowcem. Autor użył w nim rymów żeńskich, dokładnych o układzie parzystym w strofie. Nadawca wiersza jest nieokreślony. Zwraca się on do odbiorcy, którego nazywa „człowiekiem cnotliwym”, poprzez apostrofę, używając czasowników w drugiej osobie liczby pojedynczej, na co wskazują zwroty takie jak: „z tobą”, „postąpisz” itp.

W pierwszej zwrotce pieśni podmiot liryczny zaleca odbiorcy zachować obojętność wobec wypadków losu, co wyraża słowami: „Stateczny umysł pamiętaj zachować, jeżeli cię pocznie nieszczęście frasować”. Nawiązuje tym do starożytnej filozofii stoickiej, której wierny był sam Kochanowski. Nadawca przypomina, że człowiek jest istotą śmiertelną i dlatego powinien korzystać z życia w pełni spędzając je na zabawie z przyjaciółmi, wolnej od nieszczęść i w tym upatruje warunek szczęścia człowieka. Nawołanie do beztroskiego życia jest z kolei przytoczeniem doktryny filozoficznej starożytnego myśliciela, twórcy epikureizmu, Epikura. W kolejnej strofie podmiot liryczny przypomina o ulotności życia i o tym, a także o tym, że wszystko , co osiągniemy za życia, cały majątek, otrzymają po nas nasi potomkowie. Nadawca stwierdza, że każdy kiedyś umrze. Śmierć nie przebiera w swych ofiarach, nie zważa na ich bogactwo i przynależność do klasy społecznej, na co wskazuje cytat: „(…) czyjkolwiek naprzód los wynidzie, wsiadaj, wieczny wygnańcze, ani więcej odkładaj.”

W tekście „Pieśni XI” spotykamy się z wieloma personifikacjami np.,” się szczęście z tobą imie bratać” lub „wiek służy”. Pojawiają się tu również liczne epitety np. „stateczny umysł”, „drogo zapłaconych”, „zacnym rodził”. Mnogie archaizmy zawarte w tekście (np. namiastek, przyspieje, radzęć) znacznie utrudniają poprawną interpretację utworu dla współczesnego czytelnika. W utworze występują również wykrzyknienia ( „[…] nie przyspieje!”, „[…] odkładaj!”) mają na celu spotęgowanie ekspresji wypowiedzi nadawcy. W dwóch ostatnich strofach utworu spotykamy się z anaforami „postąpisz” i „bądź”.

Pieśń XI jest radą na życie sformułowaną przez Jana Kochanowskiego w duchu podstawowych filozofii starożytnych, których zwolenników łatwo jest znaleźć również w ówczesnym świecie.

Dodaj swoją odpowiedź
Język polski

Analiza i interpretacja Pieśni XI Jana Kochanowskiego. „Jak ma żyć człowiek?”

Życie- co to takiego? Zbiór historii, obrazów, anegdot zebranych w jedną całość, z których możemy wyróżnić chwile tylko szczęśliwe i gorzkie? Jak je przeżyć? Co zrobić, by się nie zagubić i być szczęśliwym? Z pomocą i odpowied...

Język polski

Analiza i interpretacja Trenu I Jana Kochanowskiego - szkic

Tekst wraz z objaśnieniami w załączniku.

(nie jest to gotowy komentarz, a jedynie szkic)

WSTĘP 1
?Tren I? jest pierwszym z cyklu trenologicznego Jana Kochanowskiego, na który składa się dziewiętnaście utworów. Poeta r...

Język polski

Analiza i interpretacja Pieśni XXV Jana Kochanowskiego

Jan Kochanowski to polski poeta renesansowy, oraz sekretarz królewski. Pisał głównie psalmy, fraszki, pieśni, elegie i treny. Zasłynął dzięki takim dziełom jak ?Odprawa posłów greckich?, oraz ?Psałterz Dawidów?. Znane dobrze są równi...

Język polski

Analiza i interpretacja pieśni IX Jana Kochanowskiego.

Pieśń IX jest próbą odpowiedzi na pytanie intrygujące największych myślicieli, pisarzy, a także zwykłych ludzi. Pytaniem tym jest – Jak żyć żeby być szczęśliwym?

Utwór ten zawiera w sobie kilka rad jak szczęśliwie przej...

Język polski

Analiza i interpretacja trenu V Jana Kochanowskiego

Jan Kochanowski, najwybitniejsza postać renesansu, to nie tylko autor znanych fraszek, pieśni, psałterza czy też pierwszej polskiej tragedii „Odprawa posłów greckich”.
Słuszne okazuje się stwierdzenie licznych badaczy literatury, że...