Środki stylistyczne

TROPY:

1. EPITET – to tyle co określenie; określa cechę przedmiotu albo stosunek wypowiadającego do przedmiotu; występuje najczęściej w postaci przymiotników, rzadziej zaś w postaci imiesłowów,
np.: „szklana równina”
„A dziecko było dziwnie wątłe, blade, chore...”.

zwykły metaforyczny

np.: „mały chłopiec” np.: „wilczy apetyt”
„wesoły kolor” „żelazna ręka”
„duża lalka”

2. PORÓWNANIE – zestawia się ze sobą dwa zjawiska, z których jedno służy określaniu drugiego za pomocą łączników : jak, niby, jakby, niż,
np.: „Idzie zmierzch jak tłumy cieni”
„Głupi jak but”.

3. HIPERBOLA (wyolbrzymienie) – polega na powiększaniu zjawisk , ich potęgowaniu, pokazywaniu jakiegoś zjawiska, przedmiotu w sposób przesadny, np.: „potworna potęga”
„drobniutkie okruchy”.

4. ANAFORA – zespół zdań zaczynających się od tych samych słów,
np.: „Jak moje oczy topią się – mdleją,
Jak myśli rzucają ze dna,
Jak iskry sypią, jak łzami leją,
Ty wiesz! – lecz tylko Ty jedna”.

5. PERYFRAZA (omówienie) – polega na zastąpieniu danego wyrazu przez szereg innych o podobnym znaczeniu,
np.: „z chińskich ziół ciągnione treści” – herbata
„stambulskie gorycze” – tytoń

Rodzaje peryfrazy:
eufemizm – jego celem jest złagodzenie znaczenia pewnych wyrazów, zbyt dosadnych, wulgarnych, nieprzyzwoitych,
np.: starzec – „człowiek w podeszłym wieku”
umrzeć – „rozstać się z tym światem”
kłamstwo – „mijanie się z prawdą”

6. EPIFORA – powtarzalność słów bez zwrotów kończących poszczególne zdania,
np.: „I niebo jak biała Niagara,
I droga jak biała Niagara,
I pamięć jak biała Niagara
O Tobie jak biała Niagara.”

7. POWTÓRZENIE – dany element powraca wielokrotnie, powtórzenie może dotyczyć poszczególnych głosek i ich układów, wyrazów, zwrotów, wersów, zdań,
np.: „Kto mówi? – mówi. To kilka chwil.
Świat – mówi – jak lalka znika.
Ach, to nic – mówi – to tylko tryl ...
Kto mówi? Mówi muzyka ...”

8. ONOMATOPEJA (dźwiękonaśladownictwo) – naśladowanie za pomocą środków językowych, zjawisk dźwiękowych (głosów i odgłosów), z otaczającej rzeczywistości,
np.: „A na dębie dwa gołębie na zielonym rajskim dębie.”
Gru – gru - gru.

9. METAFORA (przenośnia) – jest ona zespołem słów, w którym znaczenie jednych zostaje niejako przeniesione na znaczenie pozostałych; znaczenie przenośne jest różne od dosłownego,
np.: „Noszę w sercu Twój obraz”
„Góry jak stada szarych, nieruchomych słoni”
„Uroda życia”

METAFORA

poetycka potoczna

np.: „gwiazdy (...) np.: „rozmowa w cztery oczy”
są (...) oczami
mojej miłości”

Szczególnymi przykładami metafor są :
- metonimia – rodzaj metafory, w którym wyrazy pozostają ze sobą w realnym związku, zastępuje się wtedy jeden wyraz przez drugi, np.: „wypić kielich do dna” (wino)

- synekdocha - jest to taki rodzaj metafory, w którym część zastępuje całość lub całość zastępuje część,
np.: „Lata po łąkach uciesznym powiewem
igrając płocha i z liściem i z drzewem ”.

- animizacja (ożywienie) – polega na przypisywaniu przedmiotowi martwemu właściwości istot żywych – ludzi i zwierząt, wprowadza elementy ruchu, dzięki niej tekst staje się bardziej dynamiczny,
np.: „drzewo drgnęło”
„chwile biegną”

- personifikacja (uosobienie) – polega na przypisywaniu rzeczom martwym tylko cech człowieka; przedmioty, zjawiska, rośliny oraz zwierzęta mogą zachowywać się, odczuwać i wykonywać rozmaite czynności właściwe ludziom,
np.: „skowronek zapłakał”
„słońce myślało”

- oksymoron – mówimy o nim wtedy, gdy zestawiane są ze sobą wyrazy o przeciwstawnym znaczeniu, wzajemnie wykluczającym się,
np.: „czarny śnieg”
„gorący lód”

10. ANTYTEZA – polega na kształtowaniu wypowiedzi z elementów znaczeniowo przeciwstawnych,
np.: „Ma granicę - nieskończony
Wzgardzony – okryty chwałą
Śmiertelny – król nad wiekami.”

11. ZDANIE PARENTETYCZNE – zdania wtrącone w nawias; nie mieszczą się w wypowiedzi zasadniczej, ale mają istotne znaczenie dla jej ogólnego sensu,
np.: „Dobrodziejko, ktoś tam puka ...
(Doktor księdzu pionka bierze)
A niech puka, a niech stuka!
Eskulapciu, biorę wierzę!”

12. PYTANIE RETORYCZNE – pytanie niewymagające odpow.,
np.: „Któż wytrwa, gdy go ognie niebieskie pochwycą?”

13. ZDROBNIENIE – wyrazy utworzone za pomocą odpowiedniego przyrostka mające znaczenie w jakimś sensie pomniejszone,
np.: rączki, kotek, Martusia ..

14. ZGRUBIENIE – wyrazy utworzone za pomocą odpowiedniego przyrostka, mające w jakimś sensie powiększone, wzmocnione znaczenie,
np.: lwisko, cielsko, kocisko, Anka ...

Dodaj swoją odpowiedź
Język polski

Środki stylistyczne - spis

TROPY STYLISTYCZNE

1. Fonetyczne środki stylistyczne.

• Instrumentacja głoskowa – nagromadzenie w tekście określonych głosek lub ich --kombinacji, np.
- powtórzenie dźwiękowe,
- aliteracja (powtórzenie głosek....

Język polski

Środki stylistyczne

Fonetyczne środki stylistyczne


- Onomatopeja (dźwiękonaśladownictwo) - środek polegający na takim dobieraniu wyrazów, aby naśladowały one swym brzmieniem opisywane zjawisko lub dźwięki wydawane przez opisywany przedmio...

Język polski

Składniowe, fonetyczne, leksykalne, słowotwórcze środki stylistyczne

SKŁADNIOWE ŚRODKI STYLISTYCZNE:

1). Apostrofa - bezpośredni, często uroczysty zwrot do adresata (Boga, ojczyzny, osoby, pojęcia, rzeczy) stosowany w utworach poetyckich i w przemówieniu w celu wywołania odpowiedniego nastroju.

Język polski

Środki stylistyczne-z podręcznika

Środki stylistyczne
Rodzaje środków stylistycznych
Każdy wiersz może obfitować w rozmaite środki stylistyczne (zob. wiersze poetów baroku), może być ich również prawie całkowicie pozbawiony. Czasem już pobieżna analiza tekstu ...

Język polski

Środki stylistyczne

Środki stylistyczne
- brzmieniowe,
- leksykalne,
- tropy stylistyczne.

Środki brzmieniowe
- intonacja - w trakcie wypowiadania tekstu - nadawanie mu pewnego rodzaju melodii, poprzez zmianę medolacji, w c...

Język polski

Środki stylistyczne z przykładami

ŚRODKI STYLISTYCZNE (INACZEJ JĘZYKOWE BĄDŹ POETYCKIE)

Środki poetyckie są podstawową jednostką stylu artystycznego utworu lirycznego. Wyróżniamy: fonetyczne (dźwiękowe), morfologiczne, słowotwórcze, składniowe, leksykalne ora...